Nağdsız dövriyyə edən sahibkarlara vergi güzəştləri: həvəsləndirici addımdan necə faydalanmaq olar?
26-12-2018 [12:29]
Rövşən Ağayev
(İqtisadçı ekspert)
***
Vergi Məcəlləsindəki yeniliklərdən biri də pərakəndə ticarət və ictimai iaşədə nağdsız dövriyyənin genişləndirilməsi üçün həvəsləndirici güzəştlərin tətbiqidir.
Məcəllənin 102.1.24 və 106.9-cu maddələrinə görə, qeyd olunan 2 sektor üzrə gəlir (həmçinin mənfəət) vergisinin ödəyiciləri olan subyektlər bu güzəştdən yararlana biləcəklər. Güzəşt həm fərdi sahibkarlara, həm də hüquqi şəxslərə aid olacaq.
Məcəllənin, 219.9-cu maddəsinə görə, sadələşdirilmiş vergi ilə çalışan pərakəndə ticarətçilər və restoran (kafe, yeməkxana və s.) şəbəkəsi də oxşar güzəştdən bəhrələnə biləcək.
Mexanizm belə olacaq: gəlir (mənfəət) vergisinin və sadələşdirilmiş verginin ödəyicisi olan subyektlərin POS-terminal vasitəsilə nağdsız qaydada aparılan ödənişlər hesabına əldə olunan gəlirləri (dövriyyəsi) ayrıca hesablanacaq.
Həmin məbləğ üçün büdcəyə ödənilməli olan verginin məbləği müəyyən ediləcək və sonda köçürülməli olan verginin məbləği 25% azaldılacaq.
Sadə desək, sizin xərclər çıxılandan sonra rüblük gəliriniz (mənfətiniz) 1000 manat olub və onun yarısı (50%-i) nağsız dövriyyədir. Bu halda 500 manatlıq gəlir üçün 20% (mikro sahibkarlar üçün 5%) vergi öhdəliyiniz nə qədər olacaqsa, 25% sizə güzəşt olacaq. Məsələn, ödəyici mikrosahibkar statusuna malikdirsə, 500 manat həm manatlıq gəlir üçün 25 manat vergi hesablayacaq və bu məbləğin 6.25 manatı güzəşt ediləcək. Mənfəət vergisi ödəyicis olduda, 20%-lə 500 manat üçün 100 manatlıq vergi hesablanacaq və onun 25 manatı güzəşt ediləcək.
Oxşar stimullaşdırma istehlakçılar üçün də nəzərdə tutulub. Məcəllənin 165.5-ci maddəsinə görə fiziki şəxs olan istehlakçılar pərakəndə ticarət və ictimai iaşə sektorundan alınmış mallara görə ödənilmiş ƏDV-nin 10 və 15%-ni geri ala biləcək.
Belə ki, ödənişi nağd aparıb kassa çeki alanlar ƏDV-nin 10%-ni, nağdız ödəniş etdikdə isə 15%-ni geri ala biləcək. Məsələn, nağdsız qaydada 100 manatlıq alış-veriş etmisiniz. Bunun 18 manatı ƏDV kimi hesablandığından, 2.7 manatı geri alacaqsınız. Yəni ümumi alış-verişdən 2.7% güzəşt qazanacaqınız.
Bu güzəşt neft və qaz məhsullarına aid deyil.
Əhali üçün nəzərdə tutulan həvəsləndirmə isə həmin 2 sektorda isethlakçıların dəstəyilə uçotsuz dövriyyənin qarşısını almağı hədəfləyir. Doğuracağı problemlər olmasa, müsbət yenilikdir.
Söhbət hansı problemlərdən gedir?
1) Bu dəyişiklilər əhalinin xırda ticarət obyektərinə axınını xeyli azalda bilər. Bu xüsusilə də əyalətlərə, əsasən də kənd yerlərinə aiddir. Çünki əyalətlərdə internet infrastrukturunun zəif olması, elektrik təsərrüfatının keyfiyyətinin aşağı olması POS-terminalların tətbiqi imkanlarını məhdudlaşdırır.
2) Əhalinin böyük bir hissəsinin nağdsız dövriyyə üçün bank kartlarına sahib olmaq imkanları məhddudur. Yəni gəlir statusu və texniki imkanları baxımından güzəştdən bəhrələnmək imkanı fərqli əhali qrupları üçün fərqlidir.
Xüsusilə də aztəminatlı, daimi gəliri olmayan, aşağı gəlirli əhali qrupu üçün bu imkan geniş deyil. Bəlkə yanılıram, sanki bu güzəştdən nisbətən təminatlı və yüksək təminatlı qruplar daha yaxşı bəhrələnmək şansına malikdir.
SON XƏBƏRLƏR
Əli Əsədov İqtisadi Şura üzvlərini topladı: nələr müzakirə olundu?
İcra başçısı özünü xeyli arıqladıb
Dövlət Məşğulluq Agentliyində yeni təyinat olub
İsrail Türkiyəyə xüsusi təşəkkür edib: "Terror bizi qorxutmayacaq”
Dollar neçəyə olacaq? - Mərkəzi Bank yeni məzənnəni açıqladı
Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı və narıncı xəbərdarlıq verilib
Prezident bu şəxsləri təltif etdi - SİYAHI
Prezident İlham Əliyev daha bir qanunu təsdiqlədi - Dəyişiklik
İranın Xark adasına hücum olub
İstanbuldakı İsrail Konsulluğunun qarşısında silahlı incident: 3 silahlı şəxs öldürüldü, iki polis yaralandı - FOTOLAR
Türkiyədə zəlzələ olub
“Azəriqaz”da maaşlar niyə verilmir? - "Azər Məmmədovun vəzifəyə gəlməsindən sonra vəziyyət dəyişib"
Vergi Xidmətində təyinat olub
Azərbaycan XİN BƏƏ-nin Suriyadakı səfirliyinə hücumu pisləyib
Sabah hava necə olacaq? - Proqnoz
"Ayın qolu" layihəsi: martın qalibləri müəyyənləşib
“Ağ Saray” şadlıq evində saxta məhsul aşkarlandı - FOTOLAR
“Turan Tovuz"un prezidentini ağır cəza gözləyir - Ehtiram Quliyevin bir cümləsi qıcıq yaradıb?
Türkiyədə daha bir bələdiyyədə əməliyyat: 20 nəfər saxlanıldı
AFFA klub və rəsmilərini cəzalandırdı
AAYDA-nın sabiq sədri 1 milyard manatlıq mənimsəmə iddiasına cavab vermədi - Saleh Məmmədov zəngə elə cavab verdi ki... (VİDEO)
Xocavənd şəhərinə növbəti köç olub
Deputatlar toplanır: daha 11 qanun müzakirə olunacaq - SİYAHI
Qaradağda əməliyyat: 5 nəfər 71 kq narkotiklə tutulub
İstanbulda məşhur sənətçilər qandallandı – Narkotik ittihamı ilə
“Axios” yazır: “İrana qarşı yeni plan hazırlanıb..." - "Trapm o qədər qəzəblidir ki..."
"Razin"də ev şökdü, bir qadın altından belə çıxarıldı - VİDEO
Hindistan–Azərbaycan yaxınlaşması: diplomatik normallaşma, yoxsa Pakistan faktoruna qarşı strateji balans... (Təhlil)
İsrail Livanı yenə vurub – Ölənlər var
Məktəbdə iki şagird bıçaqlandı - Təfərrüat (Yenilənib)
Xəzər dənizində yenə zəlzələ olub (Yenilənib)
İsrailli nazir bir qrup tərəfdarı ilə Əl-Əqsa Məscidinə basqın edib
İş axtaran tələbə qıza əxlaqsız təkliflər edən vəzifəli şəxs qandallandı – Türkiyədə
ABŞ və İsrail Urmiyanı bombalayıb - Hava Limanı və…
İran Küveytə raket atdı – Yaralananlar var
Bu gün sizi nə gözləyir? - BÜRCLƏR
Əliyar Ağayev cəzalandırıldı
“Təəssüf ki, Amerika xalqı geri dönməyimizi istəyir” – “Məndən olsaydı, İran neftini ələ keçirərdim, kürdlər isə…”
İran ABŞ-ın iki həftəlik atəşkəs təklifini rədd etdi